Noah Howard - Patterns (LP)

Patterns van Noah Howard is een LP die in 1971 verscheen en geldt als een iconisch werk binnen de vrije jazz en experimentele muziek. Dit album werd opgenomen in Nederland en brengt een unieke samensmelting van de Amerikaanse freejazztraditie met de open, avontuurlijke improvisatie uit de Nederlandse scene. Noah Howard, een Amerikaanse saxofonist, was in de vroege jaren zeventig actief in Europa en maakte furore met zijn krachtige, emotionele alt-saxofoonspel. Patterns laat horen hoe Howard als componist en bandleider zijn visie op muziek als een 'sound painting' vormgaf, waarbij klank, sfeer en impulsieve interactie tussen de muzikanten centraal staan. Het album bevat een aantal kerntracks die het avontuurlijke karakter van Howard en zijn ensemble duidelijk maken. Zo is het titelstuk 'Patterns' een uitgesponnen compositie waar Howard’s alt- en sopraansaxofoon de leiding neemt in een dialoog met Han Bennink, een gerenommeerde Nederlandse drummer, en Misha Mengelberg, bekend om zijn onvoorspelbare pianospel. Hierin ontstaat een spanningsveld tussen energieke ritmiek en vrije, losgebarsten improvisaties, waardoor de muziek voortdurend in beweging blijft. Een andere opvallende track is 'Message to South Africa', waarin de groep een spirituele en melodische laag aanbrengt die doet denken aan de sociaal bewogen wortels van free jazz. Het genre van Patterns situeert zich binnen de free jazz, maar bevat tevens duidelijke invloeden van Europese improvisatie en avant-garde. Dit is onder meer hoorbaar in het gebruik van ongebruikelijke instrumenten en technieken; zo voegt Han Bennink niet alleen drums toe, maar ook Tibetaanse hoorn en percussieklanken die de grenzen van het jazzidioom opzoeken. De samenwerking met musici zoals Misha Mengelberg en bassist Earl Freeman verrijkt het palet van het album en versterkt de experimentele uitstraling: het klinkt eigenzinnig, dynamisch en soms zelfs chaotisch, maar nooit willekeurig. Patterns is een LP die niet alleen de kracht van groepservaring in de jazz laat horen, maar ook het individuele meesterschap van Noah Howard zelf. Zijn expressieve saxofoonstem klinkt urgent, zoekend en lyrisch, waardoor de muziek ver voorbij de conventies van traditionele jazz reikt. Het album geldt als een tijdloos document van een periode waarin grenzen werden verlegd en muzikale vrijheid centraal stond. Met tracks als 'Patterns' en 'Message to South Africa' laat Howard horen dat jazz niet alleen een genre is, maar ook een middel tot persoonlijke en collectieve expressie, waarin traditie en vernieuwing hand in hand gaan.