Gabriele Coen - Sephardic Beat (CD)

Na de releases met John Zorn's Tzadik Records komt de Romeinse multi-instrumentalist aan zijn achtste solowerk (derde CD voor Parco della Musica Records) aan het hoofd van een gloednieuw kwintet waarin het traditionele Sefardische repertoire opnieuw wordt voorgesteld vanuit het perspectief van moderne jazzimprovisatie in een werkelijk uniek en origineel project. Het geluid van de groep wordt gesmeed door de aanwezigheid van de ud en stem van Ziad Trabelsi, een historisch lid van het Orchestra di Piazza Vittorio; de piano en live elektronica van Alessandro Gwis, oprichter van Aires Tango en een groot kenner van Latin Tinge; de percussie en stem van Arnaldo Vacca, waarschijnlijk de grootste Italiaanse percussionist; de bas van Mario Rivera, oprichter van Agricantus en bewaarder van mediterrane muziek. Sefarad is de naam waaronder de Joden Spanje noemden en hier begint onze reis. Veertien eeuwen waarin de Sefardische cultuur zich kon ontwikkelen in contact met eerst het christendom en vervolgens, vanaf de 18e eeuw, de islam. Acht eeuwen van ontmoeting-botsing tussen deze drie verschillende culturen getuigen van een periode van groot historisch en natuurlijk muzikaal belang. Vanaf 1492, het jaar van de pijnlijke verdrijving van de Spaanse Joodse gemeenschappen door de katholieke koningen Ferdinand en Isabella, breidde de Sefardische cultuur zich uit naar alle landen van het Middellandse-Zeegebied: Portugal, Frankrijk, Noord-Midden-Italië, Marokko, Algerije, Tunesië, Egypte en de rest van het Ottomaanse Rijk, met name Turkije, Griekenland, Palestina, Syrië, maar er waren ook belangrijke nederzettingen in Joegoslavië, Nederland, Oostenrijk, Polen en Amerika. De meest kenmerkende eigenschappen van de Sefardische muziek gaan terug tot hun Spaanse, middeleeuwse en Renaissance oorsprong. Er zijn archaïsche sporen in de melodische structuur, cadensen en vormen die gebruikt werden in de muziek van minstrelen in het christelijke Westen, maar ook overeenkomsten met de eigentijdse Cantigas de Santa Maria die verzameld werden door de Spaanse heerser Alfonso de Wijze. Ook vinden we in de Sefardische muziek enkele van de belangrijkste uitvoeringspraktijken die kenmerkend zijn voor islamitische muzieksystemen: toonladders, ornamenten, micro-intervallen, geleide improvisaties, interpretatieve stijl, alsmede overeenkomsten met de Arabische Andalusische traditie. Saxofonist, klarinettist, componist, docent, Gabriele Coen heeft zich altijd ingezet voor de ontmoeting tussen jazz en etnische muziek, met name mediterrane en Oost-Europese. Voormalig oprichter van KlezRoym - een bekend Italiaans ensemble gewijd aan de heropleving van het Joodse muzikale erfgoed - waarmee hij 6 platen opnam voor het CNI label, richtte hij in 2001 de groep 'Gabriele Coen Atlante Sonoro' op waarmee hij de jazztaal laat samensmelten met etnische muziek. In 2005 begon hij zijn activiteit met het project 'Jewish Experience' waarmee hij vier werken opnam (Golem, Awakening, Yiddish Melodies in Jazz, Sephirot). Als componist en uitvoerder heeft hij samen met Mario Rivera verschillende soundtracks voor films gecreëerd, waaronder 'Notturno Bus' (2007) van Davide Marengo, 'Scontro di civiltà per un ascensore a Piazza Vittorio' (2010) van Isotta Toso en 'Tornare' (2020) van Cristina Comencini. Sinds 2013 heeft Gabriele Coen ook een ander kwintet opgericht onder zijn eigen naam waarmee hij, na hommages aan Kurt Weill en John Zorn, een zeer origineel eerbetoon brengt aan Leonard Bernstein, een van de grootste musici van de 20e eeuw, componist, pianist, dirigent en leraar. In januari 2020 verscheen hun cd 'Leonard Bernstein Tribute' op het prestigieuze label Parco della Musica Records.